Dikkedarmkanker: screening in België - Blauwe Maart 2026
Dikkedarmkankerscreening: gratis, maar niet voor iedereen even toegankelijk
Brussel, 1 maart 2026 – Dikkedarmkanker maakt elk jaar nog altijd 2.500 slachtoffers in België. Nochtans is het één van de best te voorkomen kankers, dankzij een eenvoudige en toegankelijke screeningstest. In het kader van Blauwe Maart, de maand van de bewustmaking rond dikkedarmkanker, slaan de Belgian Society of Medical Oncology (BSMO), Stop Darmkanker en Takeda Belgium de handen in elkaar. Hun boodschap is duidelijk: de deelname aan screening blijft in ons land onaanvaardbaar laag.
Waarom is screening zo belangrijk?
Dikkedarmkanker is de derde meest voorkomende kanker in België. Elk jaar krijgen bijna 8.000 Belgen deze diagnose en overlijden ongeveer 2.500 patiënten aan de ziekte1 - gemiddeld 7 per dag. Toch neemt slechts iets meer dan één op de twee Belgen deel aan het screeningsprogramma. In Brussel en Wallonië zakt dat cijfer zelfs tot 33%2. Terwijl vroege opsporing in meer dan 90% van de gevallen succesvol te behandelen is3.
Toegankelijke tests: de sleutel tot vroegtijdige opsporing
De grote regionale verschillen in deelname aan de screening van dikkedarmkanker hangen nauw samen met hoe toegankelijk de test is voor de bevolking. In Vlaanderen krijgt iedereen die in aanmerking komt automatisch een testkit in de brievenbus — en dat vertaalt zich duidelijk in een hogere participatiegraad. In Wallonië wordt de testkit pas opgestuurd nadat iemand al een eerste test heeft gedaan. In Brussel wordt de testkit zelf helemaal niet automatisch verstuurd. Voor veel mensen is dat simpelweg een drempel te veel.
Andere landen tonen alvast hoe het wél kan. In Nederland zorgt een strak georganiseerd nationaal screeningsprogramma, waarbij de testkit systematisch thuis wordt bezorgd, voor een indrukwekkende deelnamegraad van 73%4.
“Wanneer we dikkedarmkanker in een vroeg stadium opsporen, besparen we patiënten veel leed en voorkomen we onnodige overlijdens. We kunnen sneller en efficiënter behandelen, vaak met minder zware therapieën en aanzienlijke betere vooruitzichten. Elke euro die we vandaag in preventie investeren, betaalt zich later dubbel en dik terug,” zegt prof. dr. Dominique Vandijck, co‑voorzitter van Stop Darmkanker.
Maar niet alleen de toegang tot de test maakt het verschil. Ook eerstelijnszorgverleners spelen een cruciale rol in het verhogen van de screeningsdeelname. Veel burgers laten zich namelijk pas testen na een rechtstreekse aanbeveling van hun huisarts of apotheker5.
“Het is belangrijk dat we huisartsen en apothekers beter ondersteunen. Niet door extra werk op hun schouders te leggen, maar door hen duidelijke richtlijnen, praktische tools en eenvoudige procedures aan te reiken. Zo kunnen zij patiënten makkelijker informeren, sensibiliseren en — waar mogelijk — de test meegeven. Een kort gesprek tijdens een consultatie of bezoek aan de apotheek kan echt het verschil maken,” zegt Lie Chen Ong, hoofd oncologie bij Takeda Belgium.
Dikkedarmkanker: nog altijd veel misverstanden
Dikkedarmkanker blijft voor velen een gevoelig onderwerp, mede door schaamte rond de stoelgangtest en hardnekkige angsten en misvattingen die de deelname aan de screening blijven afremmen.
Zo leeft bij velen nog steeds het idee dat het vooral om een “mannelijke” kanker gaat, terwijl 45% van de nieuwe diagnoses in België bij vrouwen voorkomt6. Bovendien is dikkedarmkanker voor mannen én vrouwen, de derde meest voorkomende kanker7. Ook de veronderstelling dat de ziekte uisluitend ouderen treft, klopt niet. In werkelijkheid krijgen ook patiënten jonger dan 50 jaar de diagnose8. Bij de mensen die rond de leeftijd van 72 jaar gediagnosticeerd worden, blijkt dat 20 tot 25% al een uitgezaaide (metastatische) vorm heeft9 - een duidelijke signaal dat vroegere screening van cruciaal belang is.
Ook een gezonde levensstijl of het ontbreken van een familiale voorgeschiedenis biedt geen sluitende bescherming. Zo onstaan maar liefst 65% van de dikkedarmkankers spontaan, zonder erfelijke oorzaak of gekende familiale antecedenten10.
Stefan Gijssels, voorzitter van het Patient Expert Center en zelf overlever van dikkedarmkanker, getuigt: “Bij mij werd uitgezaaide darmkanker vastgesteld. Dat betekende operaties, zes maanden chemotherapie en enkele complicaties. Al dat leed had vermeden kunnen worden met een eenvoudige screening. Maar op dat moment kwam ik nog niet in aanmerking voor de test, die vandaag wél al vanaf 50 jaar wordt aangeboden. Dat had mij en mijn familie veel pijn kunnen besparen.”
Hoe kan je bijdragen tijdens Blauwe Maart?
In België wordt iedereen tussen 50 en 74 jaar om de twee jaar uitgenodigd voor een screening op dikkedarmkanker. Maar ongeacht je leeftijd, kan je wél een verschil maken. Door het gesprek aan te gaan en familieleden, vrienden en collega’s die in aanmerking komen aan te moedigen zich te laten testen, help je levens redden. De praktische aanpak verschilt per regio:
- In Wallonië: Wie voor het eerst wil deelnemen aan het screeningsprogramma kan de test aanvragen via de website van het programma (https://www.depistagecancer.be/kit/), bij de apotheker of via de huisarts. Wie al in het programma zit, ontvangt daarna om de twee jaar automatisch een testkit thuis.
- In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest: Brusselaars die in aanmerking komen, kunnen om de twee jaar een kit bestellen of afhalen in elke Brusselse apotheek. Meer informatie is te vinden op https://www.bruprev.be/fr/colotest.
- In Vlaanderen: De uitnodiging én de testkit vallen automatisch om de twee jaar in de brievenbus. Meer informatie staat op https://dikkedarmkanker.bevolkingsonderzoek.be/nl
Perscontacten
About Takeda
Takeda richt zich op het creëren van een betere gezondheid voor mensen en een betere toekomst voor de wereld. We streven ernaar om levensveranderende behandelingen te ontdekken en te leveren in onze belangrijkste therapeutische gebieden, waaronder gastro-intestinale en ontstekingsziekten, zeldzame ziekten, plasma-afgeleide therapieën, oncologie, neurowetenschappen, vaccins en transplantatie. Ga voor meer informatie naar www.takeda.be
Als nieuwe speler binnen het domein van dikkedarmkanker wil Takeda de levenskwaliteit én de langetermijnresultaten van patiënten aanzienlijk verbeteren. Dat doen we door in te zetten op vroegere opsporing en een betere toegang tot zorg. We zijn vastberaden om de zorg voor patiënten in België en Luxemburg te versterken, in nauwe samenwerking met zorgprofessionals, patiëntenorganisaties en het brede zorgecosysteem.
Boilerplates
Over Stop Darmkanker
De actiegroep ‘Stop Darmkanker’ werd opgericht in februari 2010, toen maagdarmspecialist Dr. Luc Colemont samen met drie jonge studenten besloot om actie te ondernemen tegen darmkanker. Stop Darmkanker heeft als missie om iedereen te overtuigen van het belang van vroegtijdige opsporing van poliepen en darmkanker, en om het bewustzijn rond een gezonde levensstijl verder te versterken. Ga voor meer informatie naar https://www.stopdarmkanker.be/
Over Belgian Society of Medical Oncology (BSMO)
De Belgian Society of Medical Oncology (BSMO) is de nationale beroepsvereniging die medische oncologen in België vertegenwoordigt. Sinds haar oprichting in 1976 zet de BSMO zich in voor de vooruitgang van de medische oncologie via opleiding, wetenschappelijke uitwisseling, onderzoeks-ondersteuning en samenwerking met zowel nationale als internationale partners. De vereniging promoot een hoogwaardige, evidence‑based kankerzorg en draagt actief bij aan de voortdurende professionele ontwikkeling van haar leden. Via haar jaarlijks congres, diverse werkgroepen en strategische samenwerkingen stimuleert de BSMO innovatie en excellentie in oncologie, ten voordele van patiënten in heel België. Ga voor meer informatie naar https://bsmo.be/.
Referenties
- Cancer Registry. (2025). Cancer fact sheet 2023 Colorectal cancer. Accessed January 27, 2026 via https://kankerregister.org/sites/default/files/2025/2025_BE_CFS2023_CRC_V2_2.pdf
- KCE Report 376. (2024). Performance of the Belgian health system – report 2024. Accessed January 26, 2026 via https://www.belgiqueenbonnesante.be/metadata/hspa/2024/P9.pdf
- De meer dan 90% waarnaar wordt verwezen, komt overeen met de vijfjaarsoverleving voor colorectale kankers die in stadium 1 worden gediagnosticeerd. Cancer Registry. (2025). Cancer Fact Sheet 2023. Accessed February 5, 2026 via https://kankerregister.org/sites/default/files/2025/2025_BE_CFS2023_APP_CRC_2.pdf
- Digestive Cancers Europe. (2020). Roadmap for colorectal cancer screening. Accessed January 20, 2026 via https://digestivecancers.eu/wp-content/uploads/2020/02/465-Document-DigestiveminusCancersminusRoadMapminus2019.pdf
- Multicentrische, gecontroleerde en gerandomiseerde studie over de impact van een opleiding voor huisartsen en van een op gebruikers gerichte interventie om de screening van colorectale kanker in achtergestelde gebieden te verbeteren, vermeld in: Takeda France. Laten we van de toegang tot de beste zorg een prioriteit maken voor colorectale kanker. Pleidooi, 2025.
- Cancer Registry. (2025). Cancer fact sheet 2023 Colorectal cancer. Accessed January 27, 2026 via https://kankerregister.org/sites/default/files/2025/2025_BE_CFS2023_CRC_V2_2.pdf
- For a healthy Belgium. (2025). Cancer. Accessed February 5, 2026 via https://www.healthybelgium.be/en/health-status/non-communicable-diseases/cancer
- Cancer Registry. (2025). Cancer fact sheet 2023 Colorectal cancer. Accessed January 27, 2026 via https://kankerregister.org/sites/default/files/2025/2025_BE_CFS2023_CRC_V2_2.pdf
- Cancer Registry. (2025). Cancer fact sheet 2023 Colorectal cancer. Accessed January 27, 2026 via https://kankerregister.org/sites/default/files/2025/2025_BE_CFS2023_CRC_V2_2.pdf
- Goosenberg, E., Kaur, A., & Babiker, H. M. (2025). A Review of Hereditary Colorectal Cancers. Last updated September 17, 2025. Accessed January 22, 2026. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK538195/)
C-ANPROM/BE/OG/0080 – February 2026